Deze categorie geldt voor de doelgroep 1 t/m 3 jarigen en 4 t/m 13 jarigen.
Kinderen ervaren het gebruik van een mes om iets af te snijden, een zaag om iets door te zagen en een hamer om spijkers ergens in te slaan als een spannende bezigheid. Spelen met risicovolle voorwerpen kan worden beschouwd als object spel. Dit is een speltechniek waarbij voorwerpen het uitgangspunt zijn. Kinderen ontdekken op welke manier je een voorwerp kunt gebruiken. De motorische vaardigheden (de grove en de fijne motoriek en de oog-hand coördinatie) van de kinderen worden gestimuleerd door het gebruik van bovengenoemde voorwerpen.
Voorbeelden van spelen met risicovolle voorwerpen
Spelen met risicovolle voorwerpen is een categorie die zowel binnen als buiten plaats kan vinden. Dit spel kun je stimuleren door het faciliteren van verschillend spelmateriaal en/of het organiseren van activiteiten zoals:
- Hamertje Tik (1 t/m 3 jaar)
- Timmeren (4 t/m 13 jaar)
- Zagen (4 t/m 13 jaar)
- Met pijl en boog schieten (4 t/m 13 jaar)
- Een tak slijpen met een mes (4 t/m 13 jaar)
- Prikken met een prikpen (1 t/m 3 jaar)
- Met takken spelen (1 t/m 13 jaar)
- Knippen met een scherpe schaar (1 t/m 3 jaar)
- Werken met echt gereedschap zoals bijvoorbeeld een lijmpistool, schroevendraaier (4 t/m 13 jaar)
Tips voor goede begeleiding
Begeleiding bij spelen met risicovolle voorwerpen is erg belangrijk. Kijk goed naar de uitdagingen die het kind zelf opzoekt en hoe vaardig het kind ermee is. Kijkt het kind vol verwondering naar jouw schaar? Leer het kind er dan mee omgaan. Onder begeleiding is bijna elk voorwerp veilig genoeg. Hieronder enkele tips voor het begeleiden van het kind:
- Maak vooraf afspraken over hoe je om mag gaan met het voorwerp. Als dat nodig is, kun je het eerst even voordoen. Maar laat het kind er ook zelf mee aan de slag gaan. Denk na over de moeilijkheidsgraad van het voorwerp (het ene mes is het andere niet).
Omgaan met zakmessen
Vooral zakmessen hebben een enorme aantrekkingskracht op kinderen, daarom wat extra tips over hoe je hier het beste mee kan omgaan:
- Leer het kind hoe het mes veilig te openen en sluiten
- Leer het kind om met een zakmes altijd van zich af te snijden en niet in de richting van zichzelf, of andere kinderen.
- Leg het kind uit dat het niet mag lopen of rennen met een geopend zakmes.
- Blijf er in het begin bij. Als je ziet dat het kind goed met het zakmes kan omgaan, kun je het kind wat meer ruimte geven.
- Een bot mes is gevaarlijker dan een scherp mes, omdat je hier vaak minder voorzichtig mee omgaat. Ook moet je meer kracht zetten met een bot mes, waardoor het mes weg kan schieten. Hou het zakmes dan ook scherp.
- Koop een zakmes met een blokkeersysteem. Dit zorgt ervoor dat het lemmet wordt vergrendeld na het uitklappen, en voorkomt het plotseling dichtklappen.
- Koop een zakmes met maximaal drie functies. Zakmessen met veel meer functies zijn vaker gammel, dus gevaarlijker dan zakmessen die alleen kunnen snijden. Ook zijn ze te dik voor veilig gebruik in kleine handen.
Omgaan met gereedschap
Gaat het kind aan de slag met gereedschap? Let dan hierop:
- Maak afspraken: het gereedschap mag niet rondslingeren, en spijkers mogen niet uit het hout steken.
- Laat het kind niet op blote voeten spelen tussen spijkers en splinters.
- Bij het gebruiken van een hamer is het beter om vaak zachtjes te slaan dan een paar keer hard (mocht je misslaan).
Lees ook onze andere blogs over risicovol spel in het algemeen, Risicovol spel: spelen met hoogte, Risicovol spel: spelen met snelheid en Risicovol spel trek- en duwspelen en Risicovol spel: spelen uit zicht.
